Najostrzejszy ligowiec, który zdobył mistrzostwo
Kiedy przechodził z Orkana do Warszawskiej Polonii zespół z Konwiktorskiej plasował się w środku tabeli 10 drużynowej I ligi. Miał 15 lat. Przez kolejnych 80 nie rozstał się z czarnym trykotem. Zdzisław Ksawery Gierwatowski - do dziś wspominana legenda Czarnych Koszul.
Uznawany za jednego z najlepszych ligowych obrońców Gierwatowski urodził się 31 marca 1920 roku. Za sprawą nauczyciela gimnastyki (jak w międzywojniu określano lekcje wychowania fizycznego) trafił do efemerycznego klubu Orkan Warszawa. Latem 1935 roku jego talent dostrzegł Jerzy Bułanow, najwybitniejszy defensor piłkarski II RP, kapitan reprezentacji, Rosjanin z pochodzenia, który po rewolucji znalazł w Polsce schronienie przed bolszewikami. Z jego rekomendacji Gierwatowski trafił do druzyny juniorów "Czarnych Koszul". W pierwszej ekipie klubu zadebiutował po maturze, wiosną roku 1939. Wcześniej nie mógł, ponieważ władze szkolne nie zezwalały uczniom grywać w oficjalnych rozgrywkach. Niektórzy ten przepis obchodzili występując pod pseudonimami, jak choćby kolega Gierwatowskiego Maciej Weber (potem ceniony lekarz, m.in. naszych olimpijczyków), który będąc w ostatniej klasie gimnazjum im. księcia Józefa Poniatowskiego zadebiutował w pierwszoligowym spotkaniu Polonii pod nazwiskiem Przybysz.
Potem wiadomo - wojna i futbol. Grał wbrew, teraz pewnie wielu powie, zdrowemu rozsądkowi w rozgrywkach konspiracyjnych. Walczył w Powstaniu Warszawskim. Po kapitulacji znalazł się w obozie przejściowym w Pruszkowie, skąd brawurowo zbiegł, razem z aktorką Ireną Kwiatkowska. Po wojnie odbudowywał macierzysty klub zdobywając z nim mistrzostwo Polski w roku 1946. To wydarzenie to jedna z legend Warszawy - wydarzyła się w Polsce rzecz niewytłumaczalna - pierwsze powojenne mistrzostwo Polski w piłce nożnej zdobyła drużyna ze zrujnowanego miasta - mistrz na gruzach- mówiono o Polonii.
- Często całą paczką wybieraliśmy się po zakup butów butów piłkarskich na bazar Różyckiego. (...) Kostiumy zobywaliśmy własnym przemysłem. Niektórym z nas szyły je żony, sąsiadki, niektórym znajome krawcowe - wspominał Zdzisław Gierwatowski.
Rozgrywki toczono wtedy systemem pucharowym. W pierwszej lidze rozegrał 39 spotkań, zdobywając 6 goli. Grał na pozycji lewego obrońcy. Karierę zmuszony był zakończyć z powodu kontuzji w wikeu 30 lat.
Na boisku wyrózniał się nieustępliwością, zaangażowaniem, wolą walki oraz silnym uderzeniem z lewej nogi. Uważany był za pierwszego tak ostro grającego obrońcę w polskiej lidze. Po zakończeniu kariery piłkarskiej pozostał w klubie pracując jako trener na rozmaitych szczeblach rozgrywek. W 2000 roku, kiedy Polonia zdobyła drugi w swej historii tytuł, Gierwatowski przekazał symboliczne berło mistrzowskie ówczesnemu kapitanowi drużyny Maciejowi Szczęsnemu.
Komentarze