Wielkie sukcesy polskich siatkarek na ME. To musi robić wrażenie
Już 21 sierpnia ruszają mistrzostwa Europy w żeńskiej siatkówce. Gospodarzami turnieju będą Turcja, Czechy, Szwecja i Azerbejdżan. W zmaganiach nie zabraknie rzecz jasna reprezentacji Polski, która po kilkunastu latach przerwy postara się sprawić niespodziankę i wywalczyć medal. Tradycje naszej kadry w tych rozgrywkach są niesamowicie bogate i pełne sukcesów.
Polki nie są faworytkami do podium, ale już wielokrotnie udowodniły, że potrafią stawiać czoła najlepszym reprezentacjom świata i Europy. O ile tym razem podopiecznym Stefano Lavariniego nie udało się w tegorocznej Lidze Narodów, tak być może Biało-Czerwone powetują sobie to niepowodzenie podczas sierpniowo-wrześniowej imprezy.
Nasze siatkarki będą rywalizować w Stambule, gdzie zmierzą się z broniącymi tytułu Turczynkami oraz Niemkami, Słowenkami, Węgierkami i Łotyszkami. Owa lokalizacja przywołuje z pewnością wiele wspomnień z pamiętnego 2003 roku, kiedy ekipa Andrzeja Niemczyka wywalczyła złoto. To jeden z wielu osiągnięć reprezentacji Polski w długiej historii mistrzostw Europy.
Wszystko zaczęło się już w 1949 roku w Czechosłowacji. Europa wtedy nadal leczyła rany i podnosiła się ze zgliszcz drugiej wojny światowej, ale udało się zorganizować pierwsze mistrzostwa Europy siatkarek. W turnieju udział wzięło zaledwie siedem drużyn, ale tak wyglądały powojenne realia na Starym Kontynencie. W tym gronie pojawiła się Polska.
Zmagania toczyły się w systemie ligowym, każdy grał z każdym. Biało-Czerwone spisały się znakomicie i z bilansem czterech zwycięstw oraz dwóch porażek wywalczyły brązowy medal. Jak się później okazało, był to dopiero początek fenomenalnej passy, która trwała do 1971 roku!
Nasze siatkarki regularnie meldowały się na podium mistrzostw Europy w kolejnych edycjach. W latach 1950-51 dwukrotnie udało się zdobyć srebro, ustępując jedynie ówczesnej potędze ZSRR. Na turniejach w 1955 oraz 1958 roku były dwa brązowe krążki, natomiast w 1963 i 1967 roku znowu srebro. Cztery lata później Polska kolejny raz zameldowała się na najniższym stopniu podium. W międzyczasie konsekwentnie rosła liczba uczestników ME, która w pewnym momencie wynosiła aż 18 zespołów.
Bilans? Osiem turniejów i osiem medali - cztery srebrne i cztery brązowe. W tamtym okresie aż siedmiokrotnie po tytuł sięgały radzieckie siatkarki, które dominowały również w kolejnych dekadach, nawet po upadku ZSRR. Polkom, mimo worka medali, do pełni szczęścia brakowało złota, co udało się wywalczyć w dalekiej przyszłości.
Zanim jednak to nastąpiło, nadeszły nieco chude lata dla naszej kadry, która nadal była blisko czołówki, ale tylko raz zameldowała się w strefie medalowej. Tak to wyglądało w latach 1975-2001.
ZOBACZ TAKŻE: Magiera: Mistrzostwa z dobrymi wspomnieniami…
W pierwszej dekadzie XXI wieku nadeszło nowe pokolenie i nowe rozdanie. Był to drugi "złoty" (tym razem dosłownie) okres dla polskiej żeńskiej siatkówki. Drużyna dowodzona przez Andrzeja Niemczyka sprawiła nie lada niespodziankę i w 2003 roku wywalczyła złoto na turnieju w Turcji. W finale udało się pokonać gospodynie. A takie zawodniczki jak Katarzyna Skowrońska, Małgorzata Glinka czy Dorota Świeniewicz z miejsca stały się wielkimi gwiazdami.
Przy okazji tego sukcesu, warto podkreślić dwie rzeczy. Był to dopiero pierwszy złoty medal na dużej imprezie dla polskiej żeńskiej siatkówki i trzeci ogółem - po erze chłopców Wagnera, którzy w latach 1974-76 sięgnęli po mistrzostwo świata i mistrzostwo olimpijskie. Dodatkowo udało się dokonać czegoś, czego nie udało się Polkom z lat ubiegłych - przerwać dominację Rosjanek, które po mistrzostwo Europy sięgały trzykrotnie z rzędu w latach 1997-2001.
Dwa lata później, w 2005 roku Polki przystąpiły do mistrzostw Europy z zupełnie innej pozycji. Jako obrończynie tytułu były automatycznie uznawane faworytki do medalu. Cel ten udało się zrealizować z nawiązką, bo podopieczne Niemczyka znowu okazały się najlepsze! Tym razem w finale w Chorwacji ograły Włoszki. Po powrocie do kraju, na lotnisku na Biało-Czerwone czekał tłum kibiców i rzesze dziennikarzy. Część zawodniczek wypracowała sobie status supergwiazd. Były wywiady, wizyty w zakładach pracy i u prezydenta RP.
Polki jedynie udowodniły, że należą do ścisłej europejskiej czołówki i podobnie było w kolejnych latach. Wówczas nastała era Italii, ale nasze zawodniczki regularnie meldowały się w strefie medalowej. Najpierw w 2007 roku było czwarte miejsce, natomiast dwa lata później brąz. W tym drugim przypadku kibicom mógł towarzyszyć lekki niedosyt, bo turniej odbył się pierwszy raz w Polsce, ale trzecie miejsce i tak przyjęto z dużą radością.
W kolejnej dekadzie już tak dobrze nie było, ale trzeba pamiętać o zmianie pokoleniowej. Siatkarki z ekipy "Złotek" powoli kończyły kariery, a zawodniczki, które wchodziły do kadry potrzebowały czasu na odnalezienie się w niej. Przełom nastąpił w 2019 roku, kiedy Polki wróciły do strefy medalowej, ostatecznie zajmując czwarte miejsce. Był to najlepszy wynik od dekady i ostatniego medalu, na który czekamy do dzisiaj.
W latach 2021-2023 nasz zespół dwukrotnie został sklasyfikowany na piątej pozycji. Medalowa passa została niejako przeniesiona na Ligę Narodów, chociaż w tym roku było inaczej. Być może to zwiastun, że tym razem Polska pokusi się o lepszy wynik na EuroVolley?
W klasyfikacji medalowej wszech czasów Polska zajmuje wysokie drugie miejsce pod względem liczby medali. Udało się ich wywalczyć aż jedenaście - dwa złote, cztery srebrne i pięć brązowych. Lepszy pod tym względem jest tylko nieistniejący ZSRR - z siedemnastoma krążkami. Z kolei najwięcej tytułów ma zawieszona Rosja - sześć. Połowę mniej w swoim dorobku mają Włochy i Serbia, a dalej widnieje Polska i również nieistniejące NRD.
Triumfatorzy ME siatkarek i miejsca Polek:
2023: Turcja (5. miejsce)
2021: Włochy (5. miejsce)
2019: Serbia (4. miejsce)
2017: Serbia (10. miejsce)
2015: Rosja (8. miejsce)
2013: Rosja (11. miejsce)
2011: Serbia (5. miejsce)
2009: Włochy (brąz)
2007: Włochy (4. miejsce)
2005: Polska
2003: Polska
2001: Rosja (6. miejsce)
1999: Rosja (8. miejsce)
1997: Rosja (6. miejsce)
1995: Holandia (9. miejsce)
1993: Rosja (ns)
1991: ZSRR (9. miejsce)
1989: ZSRR (9. miejsce)
1987: NRD (11. miejsce)
1985: ZSRR (7. miejsce)
1983: NRD (9. miejsce)
1981: Bułgaria (5. miejsce)
1979: ZSRR (8. miejsce)
1977: ZSRR (4. miejsce)
1975: ZSRR (6. miejsce)
1971: ZSRR (brąz)
1967: ZSRR (srebro)
1963: ZSRR (srebro)
1958: ZSRR (brąz)
1955: Czechosłowacja (brąz)
1951: ZSRR (srebro)
1950: ZSRR (srebro)
1949: ZSRR (brąz)
